ျမန္မာျပည္ ပစၥည္းသယ္ယူၾကရာတြင္ သတိျပဳသင့္သည ့္ အခ်က္မ်ား
ရွဥ့္လည္းေလွ်ာက္သာ ပ်ားလည္းစြဲသာ
တစ္ႏိုင္တစ္ပိုင္သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးလုပ္ငန္းသည္ျမန္မာျပည္ေခတၱျပန္သူမ်ားအတြက္အက်ိဳးရိွသည္သာမကေနာင္အခါပစၥည္းပိုင္ရွင္မ်ားအတြက္
ပါအက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေစႏိုင္ပါသည္။ဤလုပ္ငန္းမွာႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္အျပန္အလွန္အက်ိဳးရွိေစသည့္နည္းတ၊ူျမန္မာျပည္ရိွ အေကာက္အခြန္အရာရိွမ်ားက
၎တို႔စိတ္ေက်နပ္ေလာက္သည့္ေဆာင္ရြက္မႈမ်ိဳးကိုျပဳလုပ္ေပးျခင္းမရရွိသည ့္ အခါမ်ိဳးတြင ္ အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးျပ၍ပစၥည္းမ်ားက ိုအခ်ိန္မေရြး
သိမ္းယူႏိုင္သည့္အတြက ္ ယင္းကဲ့သ ို႔ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္လုံးအတြက ္မလိုလားအပ္ေသာ ဆိုးက်ိဳးမ်ား ျဖစ္ေစႏိုင္သည္ကိုလည္း သတိျပဳရပါမည္။
ပစၥည္းရွင္မ်ား၏ စားရိတ္ျဖင ့္မစြန႔္ စားပါႏွင့္
တစ္ႏိုင္တစ္ပိုင္ပစၥည္းသယ္ယူသူမ်ားသည္အခေၾကးေငြယူ၍သယ္ယူလာခဲ့သည့္ပစၥည္းမ်ားအေပၚတာ၀န္ယူသင့္ေပသည္။ပစၥည္းလက္ခံစဥ္မွာ
လည ္းလက္ခံထားသည ့္စၥည္းစာရင္းစံနစ္တက်ျပဳစုထားသင့္သည္။မိမိသယ္ယူမည့္ပစၥည္းမ်ားသည္သာမန္ခရီးသြားတစ္ေယာက္ထက္ပိုမို
မ်ားျပားသည့္အတြက္ပစၥည္းမ်ားေခ်ာေမြ႕စြာယူေဆာင္ႏိုင္ေရးအတြက္ျမန္မာျပည္ေလဆိပ ္ အေကာက္အခြန္အရာရိွမ်ားအားႀကိဳတင္ညိွႏိုင္း
၍နားလည္မႈယူထားသင့္သည္။ သို႔မွသာလွ်င္ပစၥည္းရွင္မ်ားထံမွ အခေၾကးေငြယူထားမႈအေပၚ တာ၀န္ေက်ေပမည္။ မိမိက ႀကိဳတင္စီမံမႈမရိွခဲ့
သျဖင ့္တစ္စုံတရာ ျဖစ္ေပၚလာခဲ့ေသာ္ ပစၥည္းသယ္ယူသူ၏ တာ၀န္သာျဖစ္သည္။
ႀကိဳတင္ေလ့လာပါ
ပစၥည္းသယ္ယူမည့္သူသည္ သယ္ယူမည့္ပစၥည္းကို အေသးစိတ္ဂရုစိုက္ အေလးထားတတ္သူလား၊ ဂ႐ုမစိုက ္အေလးမထား တတ္သူလား၊
တစ္ဖက္သက ္ စီးပြားေရးဆန္လြန္းသည့္သူလား၊ မွ်တသည့္သူလား ၊မည္ကဲ့သို႔ေသာလူစားမ်ိဳးျဖစ္သည္က ိုပစၥည္းအပ္ႏံွမည့္သူမ်ားႀကိဳတင္
ေမးျမန္းစုံစမ္း ေလ့လာထားၿပီးမွမိမိတို႔၏ပစၥည္းကိုအပ္ႏွံသင့္သည္။ႀကိဳတင္ေလ့လာႏိုင္ ေလေလ ပိုေကာင္းေလေလျဖစ္သည္။
မအပ္ႏံွသင့္သည ့္ပစၥည္းမ်ား
ပစၥည္းရွင္မ်ားအေနျဖင ့္မအပ္ႏံွသင့္သည ့္ပစၥည္းမ်ားမွာမွန္အမ်ိဳးမ်ိဳး ၊ပုပ္သိုးႏိုင္သည ့္အစားအစာမ်ား ၊ အႏၲရာယ္ရိွပစၥည္းမ်ား ၊ကြဲႏိုင္သည့္ပစၥည္းမ်ားျဖစ္သည္။ အေၾကာင္းမွာထိုပစၥည္းမ်ားက ို တစ္ႏိုင္တစ္ပိုင္ပစၥည္းသယ္ယူသူမ်ားက အႏၲရာယ္ကင္းေအာင္မကြဲမပ်က္ေအာင္ မည္သို႔
ထုပ္ပိုးရမည္က ို သိေကာင္းမွ သိမည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အဆိုပါ ပစၥည္းမ်ားကို မအပ္ႏွံသင့္ပါ။
အပ္ႏွံသူ၏ တာ၀န္
မအပ္ႏံွသင့္သည ့္ ပစၥည္းမ်ားကို အပ္ႏံွခဲ့ၿပီး ကြဲပ်က္ျခင္း၊ ပုပ္သိုးျခင္း စသည့္ အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင ့္ ပ်က္စီးခဲ့ေသာ္အပ္ႏွံသူ၏တာ၀န္
သာျဖစ္သည္။ပစၥည္းရွင္ကအေသအျခာထုပ္ၿပီးပိုးၿပီးျဖစ္သည့္အဆင္သင့္ပစၥည္းမ်ားကိုသာပစၥည္းသယ္ယူသူမ်ားကသယ္ယူလိုေပမည္။
အပ္ႏံွသူ၏ပစၥည္းမ်ားက ိုအခ်ိန္ေပးႏိုင္မႈမရိွျခင္းေၾကာင့္ေသာ္လည္းေကာင္းထုပ္ပိုးရန္အထူးလိုအပ္သည့္ ပစၥည္းကိရိယာ တန္ဆာပလာ
မျပည့္စုံျခင္းေၾကာင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊မည္သို႔ ထုပ္ပိုးရမည္ကိုမသိျခင္းေၾကာင့္ေသာ္လည္းေကာင္း ထပ္မံထုပ္ပိုးေပးလိုမည္မဟုတ္သည္ကို သေဘာေပါက ္ နားလည္ ထားရပါမည္။
အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကို စားစရာေတြ သယ္လာမယ္ဆိုရင္
ျပည္ပေရာက္ေနၾကတ့ဲျမန္မာေတြ၊ေရႊျပည္ေတာ္ကလာမယ့္ေဆြမ်ဳိး၊မိတ္ေဆြေတြကုိလူႀကဳံမွာေလ့ရိွတာကေတာ့အစားအစာပါပဲ။ႀကိဳက္ႏွစ္သက္
လုိ႔ပဲျဖစ္ျဖစ္၊အလြမ္းေျဖဖုိ႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ ျမန္မာျပည္ကစာအုပ္၊မဂၢဇင္း၊ဂ်ာနယ္ေတြ၊ သီခ်င္း၊ ႐ုပ္ရွင္၊ ကာရာအုိေက စီဒီဓာတ္ျပားေတြအျပင္ဆီးထုပ္၊
ခ်ဳိခ်ဥ္ လက္ဖက္စတ့ဲအစားအစာေတြကုိ လူႀကဳံနဲ႔ ထည့္ေပးဖုိ႔၊ စာတုိက္ကေန ပုိ႔ေပးဖုိ႔ ေရႊျပည္ေတာ္က ေဆြမ်ဳိး၊ မိတ္ေဆြေတြကုိလည္းလွမ္းမွာ
တတ္ၾကပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ ကုိယ္တုိင္ ျမန္မာျပည္ကုိ ျပန္လည္လည္ပတ္တ့ဲအခါမွာလည္းစားစရာေတြတနင့္တပုိးအပင္ပန္းခံသယ္လာတတ္ၾက
ပါတယ္။အဲ ... အေမရိကလည္းေရာက္ေရာ ေလဆိပ္မွာ ဟုိစားစရာေတြ အသိမ္းခံရ၊ ဒီပစၥည္းေတြ အလႊင့္ပစ္ခံရနဲ႔အဲဒီအခါက်မွသယ္လာေပးတ့ဲ
သူေရာ၊လူႀကဳံမွာတ့ဲသူေတြပါ စိတ္မေကာင္း ျဖစ္ၾကရတယ္။ တခ်ဳိ႕စိတ္သေဘာထားမႀကီးတ့ဲသူေတြဆုိရင္ အထင္လဲြၾက၊အခင္အမင္ေတြပါ
ပ်က္ၾကရတ့ဲအထိျဖစ္ၾကတယ္လုိ႔ ၾကားဖူးပါတယ္။ ဒီေတာ့ဒီလူမႈေရးဒုကၡေတြမႀကဳံရေအာင္ဒီေဆာင္းပါးေလးဖတ္ၿပီးမွျမန္မာျပည္ကအစားအစာ
ေတြကုိမွာပါခင္ဗ်ား။
ကုိယ္တုိင္လည္းစိတ္ခ်လက္ခ်သယ္လာပါခင္ဗ်ား။အဦးဆံုးသတိေပးခ်င္တာကပစၥည္းေတြသယ္လာမယ့္ခရီးသည္ေတြကိုပါ။အေမရိကေရာက္လို႔
ေလဆိပ္ကအေကာက္ခြန္နဲ႔ နယ္စပ္ကာကြယ္ေရး ဗ်ဴ႐ုိဌာန (Customs and Border Protection) (CBP)မွာ သယ္ေဆာင္လာတ့ဲစားစရာ
ပစၥည္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ျပႆနာတစုံတရာ ျဖစ္ၿပီဆုိရင္ေလာေလာဆယ္ တာ၀န္ယူေျဖရွင္းရမယ့္သူကပစၥည္းသယ္လာတ့ဲခရီးသည္ကုိယ္တုိင္ပါ။
ပစၥည္းမွာတ့ဲသူ၊ လူႀကဳံထည့္ေပးလုိက္တ့ဲသူေတြ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္အားနာလုိ႔ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ မလြန္ဆန္ႏုိင္လုိ႔ပဲျဖစ္ျဖစ္ပစၥည္းေတြသယ္ေပးရမယ္
ဆုိရင္ အဲဒီပစၥည္းက ဘာလဲ၊ဘာနဲ႔လုပ္ထားခ်က္ထားတာလဲ၊ အသားပါသလား စသျဖင့္ျမန္မာျပည္မွာတည္းကလူႀကဳံထည့္ေပးတ့ဲသူကုိ ေရွးမဆြ ေမးခ့ဲပါ။ဒါမွမဟုတ္ ပစၥည္းထုပ္ေတြကုိ အားမနာဘဲ ကုိယ္တုိင္ေျဖၾကည့္၊ စစ္ေဆးၾကည့္ပါ။ အေမရိကေရာက္မွျပႆနာတက္ၿပီဆုိရင္အဲဒီလူႀကဳံ
ေတြလည္း မကယ္ႏုိင္ပါဘူး။
ေနာက္တစ္ခုက အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ေလဆိပ္ကုိ မဆင္းခင္ ေလယာဥ္ေပၚမွာ ေ၀ေပးတ့ဲ (CBP Form 6059B) ဆုိတ့ဲ ခရီးသည္တုိင္း ျဖည့္စြက္ရတ့ဲ အေကာက္ခြန္ေၾကညာပုံစံ (Customs Declaration Form) ပါ။ အဲဒီပုံစံ(Form)ကုိ ခရီးသည္တစ္ဦးထက္ပုိတ့ဲ မိသားစု ဆုိရင္
ဦးစီးတစ္ေယာက္ကသာတစ္စုံျဖည့္ရင္လုံေလာက္ပါတယ္။
အဲဒီပုံစံထဲမွာပါတ့ဲ အမွတ္စဥ္ ၁၁ မွာ စားစရာပါသလားလုိ႔ ေမးထားပါတယ္။ ပဲႀကီးေလွာ္တစ္ထုပ္ ပါရင္ပဲစားစရာပါတယ္လုိ႔ ေျဖရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
ေလယာဥ္ေပၚမွာ ေကြ်းတ့ဲ အစာ မကုန္ႏုိင္လုိ႔ သယ္လာရရင္လည္းအစာပါတယ္လုိ႔ေျဖရမွာပါ။ဒါ့အျပင္ေလယာဥ္ကြင္းက၀ယ္လာတ့ဲအစာျဖစ္ျဖစ္၊
ဒါကုိအစာလုိ႔မွတ္ယူရပါလိမ့္မယ္။ေလယာဥ္ေပၚကေကြ်းတ့ဲအစာ၊ေလယာဥ္ကြင္းက၀ယ္လာတ့ဲအစာမုိ႔ ပုံစံကေမးထားတ့ဲအစာနဲ႔မပတ္သက္ဘူးလုိ႔
ကုိယ္ဘာသာအဓိပၸာယ္ေဖာ္ရင္ေတာ့မွားပါလိမ့္မယ္။အစာပါတယ္လုိ႔ေၾကညာဖုိ႔ပ်က္ကြက္ခ့ဲရင္အေမရိကန္ေဒၚလာတစ္ရာကေနတစ္ေသာင္း
အထိဒဏ္တပ္ခံရႏုိင္ပါတယ္။ျမန္မာႏုိင္ငံကေနအေမရိကန္ႏုိင္ငံထဲကုိသယ္လာလုိ႔မရတ့ဲ အစာေတြအေၾကာင္းဆက္ၾကရေအာင္ပါ။
ေယဘူယ်အေနနဲ႔ျမန္မာျပည္ကေနကုန္းသတၱ၀ါအသားေတြ သယ္လာလုိ႔ မရပါဘူး။ ကုန္းသတၱ၀ါအသား ဆုိရာမွာၾကက္ ဘဲကလဲြရင္အမဲ၊ ၀က္၊
သုိး၊ ဆိတ္၊ ဆတ္၊ ေခ်(ဂ်ီ) အပါအ၀င္ ေျခ၄ေခ်ာင္းသားေတြလုိ႔ မွတ္ယူပါ။အဲဒီအသားေတြဆုိရင္ခ်က္ထားတာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ကင္ထား ေၾကာ္ေလွာ္ထား
တာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ မခ်က္ေသးဘဲအေျခာက္လွန္းထားတာပဲျဖစ္ျဖစ္ ခြင့္မျပဳပါဘူး။ အသား ဆုိရာမွာလည္း အသားတုံးပုံ ျဖစ္ေနမွ မဟုတ္ပါ၊အသားတုံး
ပုံမဟုတ္တ့ဲအမႈန္႔၊အေရခံြ၊အဆီ၊ေသြးခဲ၊ေသြးမႈန္႔၊အ႐ုိးခဲ၊အ႐ုိးမႈန္႔၊အေၾကာေျခာက္ေတြကအစသယ္လာလုိ႔မရပါဘူး။ဒါကုိအထူးသတိခ်ပ္ေစခ်င္ပါတယ္။
အသားကုိအျခားပုံစံတစ္ခုခုအျဖစ္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရာေႏွာထားရင္လည္း မရဘူး ဆုိတာ အမွတ္ရေစခ်င္ပါတယ္။
အခုေလာေလာဆယ္အာရွတုိက္ကႏုိင္ငံတခ်ဳိ႕မွာျဖစ္ေနတ့ဲၾကက္ငွက္တုပ္ေကြးေရာဂါေၾကာင့္အဲဒီႏုိင္ငံေတြကလာတ့ဲ ၾကက္၊ ဘဲ၊ငွက္ေတြနဲ႔ပတ္သက္
တ့ဲအသား၊ အ႐ုိး၊ ဥ (ဆားရည္စိမ္အပါ၀င္)၊ အသည္းအျမစ္၊အေရခြံ၊ အေၾကာေတြလည္း အစိမ္း အက်က္ သုိ႔မဟုတ္ အေျခာက္ အားလုံးအသိမ္း
ခံရပါမယ္။ေနာက္ၿပီးအခုစက္တင္ဘာလမွာ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးတုိ႔ရဲ႕ လမုန္႔(moon cakes)စားတ့ဲ ရာသီပဲြေလး ရိွပါတယ္။ တခ်ဳိ႕လမုန္႔ထဲမွာပဲယုိေတြနဲ႔႒ာပနာထားတ့ဲအျပင္ၾကက္၊ဘဲဥအႏွစ္(အငန္စိမ္)အလုံးလုိက္ပါတတ္ပါတယ္။အဲဒီဥေတြ၊အသားနည္းနည္းေရာ
ထားတ့ဲလမုန္႔ေတြဆုိရင္ အခုေလာေလာဆယ္ ၾကက္ငွက္တုပ္ေကြး မကင္းေသးတ့ဲ ႏုိင္ငံကလာတာဆုိရင္ အသိမ္းခံရမွာပါ။ အသားနဲ႔ဥ မပါတ့ဲ လမုန္႔ဆုိရင္ စစ္ေဆးၾကည့္ၿပီး ခြင့္ျပဳပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးတ႐ုတ္လူမ်ဳိးတုိ႔အထူးတန္ဖုိးထားတ့ဲတနသၤာရီကမ္း႐ုိးတန္းကလာတ့ဲငွက္သုိက္(ဇီ၀ဇုိးငွက္အန္ဖတ္ေျခာက္)ေတြလည္းအသိမ္းခံရတတ္
ပါတယ္။ ၾကက္ငွက္တုတ္ေကြး လက္ရိွျဖစ္ေနတ့ဲ ႏုိင္ငံေတြ (ဥပမာ ထုိင္း၊ ဗီယက္နမ္၊တ႐ုတ္) က လာတ့ဲ ငွက္သုိက္ေတြလုိ႔ယူဆၿပီးအသိမ္းခံရတတ္
တာပါ။ဒါေၾကာင့္တစ္ေပါင္ကုိေဒၚလာေထာင္ခ်ီတန္တ့ဲငွက္သုိက္ေတြကုိအာရွမွာၾကက္ငွက္တုတ္ေကြးမေပ်ာက္မခ်င္းသယ္မလာၾကပါနဲ႔ဦးလုိ႔သတိေပး
ပါရေစ။က်ေနာ္တုိ႔ျမန္မာႏုိင္ငံကေတာ့ ၾကက္ငွက္တုတ္ေကြး ကင္းပါတယ္လုိ႔ ေၾကညာထားေပမယ့္လည္း အခုေနအခါမသယ္တာ အေကာင္းဆုံးပါပဲ။
မၾကာခင္ ၾကက္ငွက္တုတ္ေကြးေတြ အာရွတုိက္မွာ လုံး၀ ကင္းသြားၿပီဆုိတ့ဲအခါ ျပန္ခြင့္ျပဳပါလိမ့္မယ္။ပင္လယ္စာေတြအေၾကာင္း ဆက္ပါမယ္။
ေယဘုယ်အေနနဲ႔ ပင္လယ္သတၱ၀ါေတြနဲ႔ ပတ္သက္တ့ဲ အစာေတြအကုန္လုံးနီးပါး ခြင့္ျပဳပါတယ္။ ငါး၊ ပုစြန္ေတြဆုိ ေရခဲ႐ုိက္အစိမ္းေတြေတာင္
ခြင့္ျပဳပါတယ္။ အေျခာက္၊ အေၾကာ္၊ အမႈန္႔၊အက်က္ေတြဆုိ သာလုိ႔ေတာင္ရေသးလုိ႔ ဆုိရမွာပါ။ သယ္ခ်င္တယ္ဆုိ ငါးပုပ္ေျခာက္၊ ငါးဆားနယ္၊
ငါးပိ၊ ပုစြန္ငါးပိ(စိမ္းစားငါးပိ)ေတြကုိ မခ်က္ဘဲ အစိမ္းအတုိင္း သယ္လာလုိ႔ရပါတယ္။ ပလတ္စတစ္အိတ္ေတြနဲ႔ထုတ္လာပါ။အင္ဖက္ေတြ၊
ငွက္ေပ်ာဖက္ေတြနဲ႔ေတာ့ထုပ္မလာရပါဘူး။ဂဏန္းအရွင္တြခြင့္မျပဳပါဘူး။ ခ်က္လာရင္ေတာ့ရပါတယ္။
ကဲ ... သစ္သီးသစ္ရြက္ေတြအေၾကာင္း ေျပာၾကပါစုိ႔။ လတ္ဆတ္တ့ဲ သစ္သီး၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊ သစ္ရြက္၊သစ္ပင္ေတြ၊ ပန္းပင္ ပန္းပြင့္ ပန္းဖူးေတြ၊
ပ်ဳိးပင္ေတြ၊ စုိက္ပ်ဳိးဖုိ႔မ်ဳိးေစ့ေတြ၊ ေျမႀကီးနဲ႔ေျမသားေတြ သယ္လာလုိ႔မရပါ။ဒါေပမ့ဲသစ္သီး၊ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြကုိယုိထုိးထား၊အခ်ဥ္တည္ထား၊
အေျခာက္လွမ္းထား၊ခ်က္ျပဳတ္ထားရင္ေတာ့ခြင္ျ့ပဳပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဆီးယို၊ မရမ္း သရက္ယိုေတြဆို သယ္လို႔ရတာေပါ့။ အဲ တညင္းသီးဆို ဆားရည္စိမ္နဲ႔ျပဳတ္ၿပီးသားဆုိ ခြင့္ျပဳပါတယ္။ အစိမ္းေတာ့ သယ္မလာပါနဲ႔။တစ္ခုေတာ့ ႀကိဳတင္ ေတာင္းပန္ အသိေပးထားပါရေစ။
ဒီေဆာင္းပါးေရးသူက CBPလုိ႔ ေခၚတ့ဲ အေကာက္ခြန္နဲ႔နယ္စပ္ကာကြယ္ေရးဗ်ဴ႐ုိမွာအလုပ္လုပ္ေနတ့ဲမိတ္ေဆြေတြကုိေမးျမန္းၿပီးေရးထားတာ
မို႔လုိ႔အထက္ကအခ်က္အလက္ေတြအတြက္ တာ၀န္ေတာ့ မယူႏုိင္ပါဘူး။ အဲ အေသးစိတ္ သိခ်င္ရင္ ကုိယ့္ဘာသာကုိယ္ သက္ဆုိင္ရာ
အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာ (၀က္ဘ္ဆုိက္)ေတြမွာ ရွာေဖြ ဖတ္ၾကည့္ႏုိင္ပါတယ္။ က်ေနာ္သိထားတ့ဲ ၀က္ဘ္ဆုိက္တစ္ခုထည့္ေရးေပးလုိက္ပါတယ္။ www.cbp.gov ၀က္ဘ္ဆုိက္ Questions စာမ်က္ႏွာက Hot topics မွာ ရွာေဖြဖတ္ၾကည့္ႏုိင္ပါတယ္။ အျဖစ္အပ်က္ အေျပာင္းအလဲ အလြန္ျမန္ေနတ့ဲ ဒီကေန႔ ကမာၻ႕့နုိင္ငံအသီးသီးက သဘာ၀ေဘး၊ပုိးမႊားေရာဂါ အႀကီးအေသးအလုိက္၊ အခ်ိန္အခါ အေျခအေနအလုိက္၊ ေလဆိပ္မွာ ဆက္ဆံရ ေတြ႔ရတ့ဲတာ၀န္က်အရာရိွ လူပုဂၢဳိလ္အလုိက္ အေျပာင္းအလဲေတြ ရိွႏုိင္ ျဖစ္ႏုိင္တယ္ ဆုိတာလည္း စာဖတ္သူတုိ႔ နားလည္သေဘာ
ေပါက္ထားၾကမယ္လုိ႔ ယုံၾကည္ပါတယ္။အထက္က ေရးခ့ဲတ့ဲ အခ်က္အလက္ေတြ ဆုိတာက ေယဘူယ်ေၾကာင္းလမ္း (Guidelines)ေတြပါ။ အားလုံးကုိျပည့္ျပည့္စုံစုံ တထုိင္တည္း အေသးစိတ္ေရးျပလုိ႔ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး။ အခ်ိန္နဲ႔အမွ် အေျပာင္းအလဲ ရိွႏုိင္တာေတြကုိသက္ဆုိင္ရာ
၀က္ဘ္ဆုိက္ေတြမွာ ခရီးမထြက္ခင္ ေနာက္ဆုံးအေျခအေန(Updates)ေတြ ရွာဖတ္ၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္။ေနာက္တစ္ခု အႀကံေပးခ်င္တာက
ပါလာတ့ဲ အစာပစၥည္းေတြ ေလဆိပ္မွာ အသိမ္းခံရၿပီ ဆုိရင္ ေသြးေအးေအး၊ေခါင္းေအးေအးထားၿပီး ပစၥည္းသိမ္းသြားတဲ့ CBP အရာရိွကုိ
ညင္သာစြာ ေမးခြန္းထုတ္ပါ။ေစာဒကတက္ပါ။အေမရိကားမွာအရာရိွကုိေမးခြန္းထုတ္ပုိင္ခြင့္၊ေစာဒကတက္ပုိင္ခြင့္ရိွပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ေအးေဆးညင္သာရမယ္ေနာ္။ ဒါနဲ႔မွ မေက်နပ္ရင္ အဲဒီအရာရိွရဲ႕ အထက္က အုပ္ခ်ဳပ္သူအရာရိွ(Supervisors)ေတြနဲ႔လည္းစကားေျပာဖုိ႔ ေတာင္းဆုိႏုိင္ပါတယ္။ တခါတရံမွာ အရာရိွကေမးတာတျခား၊ခရီးသည္ကေျဖတာတျခား ျဖစ္ၿပီး မွားယြင္း အသိမ္းခံရတာမ်ဳိးလည္း ရိွတတ္ပါတယ္။ တခါတေလက်ေတာ့စားစရာပစၥည္းရဲ႕အျပင္ပန္း အျမင္မွာတင္ သံသယျဖစ္ၿပီး သိမ္းလုိက္တာမ်ဳိးလည္း ရိွႏုိင္ပါတယ္။ ဥပမာက်ေနာ္တုိ႔ေန
ရာတကာမွာအသုံးျပဳေလ့ရိွတ့ဲ ပုစြန္ေျခာက္မႈန္႔ ဆုိရင္ တ႐ုတ္လူမ်ဳိးေတြ စားေလ့ရိွတ့ဲ၀က္သားအမႈန္႔နဲ႔အလြန္တူလုိ႔ေ၀ခဲြမရဘဲသိမ္းယူလုိက္တာမ်ဳိး ရိွပါတယ္။ ဗာလေခ်ာင္ေၾကာ္(ပုစြန္ေျခာက္၊ ငါးေျခာက္ေတြနဲ႔ခ်က္ထားတ့ဲငါးပိေၾကာ္)ဆုိရင္လည္း၀က္သားအမႈန္႔နဲ႔ေၾကာ္ခ်က္ထားတယ္
လုိ႔ယူဆၿပီးသိမ္းတတ္ပါတယ္။CBPအရာရိွေတြအေနနဲ႔ျမည္းစားၾကည့္ခြင့္ မရိွပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ခရီးသည္ကသာလည္လည္၀ယ္၀ယ္
ရွင္းျပတတ္ရင္ အစာစစ္ေဆးတ့ဲCBP အရာရိွေတြက အမွန္သိၿပီး ျပန္ေပးေလ့ရိွပါတယ္။က်ေနာ္တုိ႔ အထူးႏွစ္သက္တ့ဲလက္ဖက္စုိ(အသုတ္)
ဆုိရင္လည္း ဒီအတုိင္းပါပဲ။ လက္ဖက္က (Preserved)ႏွပ္ၿပီးသားပါ။ အဲဒါကုိ ခရီးသည္က အစုိအစိမ္း(Fresh)ပါ လုိ႔ စစ္ေဆးတ့ဲ အရာရိွကုိ အေျဖမွားရင္ေတာ့အသိမ္းခံရပါလိမ့္မယ္။ အဲ ... တခ်ဳိ႕ အသားပါတ့ဲ အစာေတြကုိေတာ့ အသားမပါပါဘူးလုိ႔ ၿပီးစလြယ္ညာမေျပာမိပါေစနဲ႔။
အဲဒီ CBPဌာနမွာ အလုပ္လုပ္ေနၾကတ့ဲ အရာရိွအမ်ားစုက အေတြ႔အႀကဳံရိွၿပီးသားေတြမုိ႔ပါ။တခ်ဳိ႕ဆုိရင္ျမန္မာေတြႀကိဳက္တ့ဲလက္ဖက္တုိ႔တညင္းသီး
တုိ႔ကုိေကာင္းေကာင္းႀကီးသိၾကပါတယ။္ဒါေၾကာင့္ေစာဒကတက္ရာမွာမိမိပစၥည္းက အမွန္အကန္ဆုိရင္ အေၾကာင္းမဟုတ္ပါ။ မမွန္မကန္ ဆုိရင္ အဲဒီေနရာမွာတင္ ဒဏ္ေငြ ၁၀၀ ကေန၂၅၀ အထိ အတပ္ခံရႏုိင္ေၾကာင္း သတိေပးပါရေစ။
ကဲ ... ဒီေဆာင္းပါးေလးကုိ အႏွစ္မခ်ဳပ္ခင္ ေငြေၾကးနဲ႔ ပတ္သက္တာေလး ဗဟုသုတအျဖစ္ နည္းနည္းေလးျဖည့္စြက္္ပါရေစဦး။
အေမရိကကုိေငြသားနဲ႔ခ်က္လက္မွတ္ဘယ္ေလာက္ျဖစ္ျဖစ္တရား၀င္သယ္လာခြင့္ရိွပါတယ္။
အဲဒီအေပၚမွာအကန္႔အသတ္နဲ႔အခြန္ေကာက္တာမ်ဳိးမလုပ္ပါဘူး။ပါလာတ့ဲေငြသားနဲ႔ခ်က္လက္မွတ္ကေဒၚလာတစ္ေသာင္းေက်ာ္ရင္ေတာ့
အထက္က ညႊန္းခ့ဲတ့ဲ အေကာက္ခြန္ေၾကညာပုံစံ (Customs Declaration Form)ထဲက အမွတ္စဥ္ ၁၃မွာ ေၾကညာရပါမယ္။အေကာက္ခြန္အရာရိွ တစ္ဦးဦးကုိ ဖြင့္ဟ ေျပာျပရပါမယ္။ အဲဒီလုိ မလုပ္ဘဲၿမဳံထား၊ လွ်ဳိ႕၀ွက္ထားရင္ေတာ့ တကယ္လုိ႔ အစစ္ေဆးခံရၿပီး ေပၚသြားခ့ဲရင္ အဲဒီေငြသားေတြ၊ ခ်က္လက္မွတ္ေတြကုိအသိမ္းခံရႏုိင္တ့ဲအျပင္ ဥပေဒအရ တရားစဲြဆုိခံရႏုိင္ပါတယ္။
အထက္ပါအခ်က္အလက္ေတြဟာခရီးသည္ေတြကုိယ္တုိင္မိမိနဲ႔တပါတည္းသယ္ယူလာတ့ဲအစားအစာေတြမွာသာ အက်ဳံး၀င္တာမဟုတ္ပါဘူး။ စာတုိက္လုပ္ငန္းတုိ႔၊ ပုဂၢလိကပုိင္အျမန္ေခ်ာစာပုိ႔လုပ္ငန္း (DHL,FedEx,UPS)တုိ႔ကေနတဆင့္ပုိ႔လာရင္လည္းအထက္ပါ
အခ်က္ေတြနဲ႔အညီစစ္ေဆးခံရၿပီးမွလိပ္စာရွင္လက္ထဲေရာက္မွာျဖစ္ေၾကာင္း သိေစလုိပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ တျခား စကၤာပူ၊ မေလးရွား၊ ဂ်ပန္၊ ကိုရီးယား၊အဂၤလန္၊ၾသစေတးလ်ႏုိင္ငံေတြေရာက္ျမန္မာမိတ္ေဆြမ်ားကုိလည္း ဒီလုိအလား
တူေဆာင္းပါးေတြေရးသားေပးပုိ႔ဖုိ႔ဖိတ္ေခၚပါရေစ။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု CBP ဗ်ဴ႐ိုကမိတ္ေဆြမ်ားကိုလည္းဒီေဆာင္းပါးေရးျဖစ္ဖို႔
အခ်က္အလက္ေတြအတြက္ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္းေျပာၾကားရင္းအႏွစ္ခ်ဳပ္ပါရေစ။အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုေရာက္ျမန္မာမ်ားေရႊျပည္
ေတာ္ကေန အစားအေသာက္ေတြ ခ်မ္းေျမွ႕့စြာ မွာယူစားေသာက္ႏုိင္ၾကပါေစ။
ခြင့္ျပဳေသာ အစားအစာမ်ား
ပုစြန္၊ပုစြန္ေျခာက္
ငါး၊ငါးေျခာက္
ငါးပုပ္ေျခာက္၊ငါးပိ
ပုစြန္ငါးပိ၊လက္ဖက္စုိ
လက္ဖက္ေျခာက္၊ပုန္းရည္ႀကီး
မလုိင္၊ကိတ္မုန္႔
ကိတ္ေျခာက္၊ေပါင္မုန္႔
ထုိးမုန္႔၊ဟာလ၀ါ
သစ္သီးယုိမ်ဳိးစုံ၊သစ္သီးေျခာက္
င႐ုတ္သီးမႈန္႔၊နႏြင္းမႈန္႔
မဆလာမႈန္႔၊ပဲမႈန္႔
ေျမပဲဆန္၊ထန္းလ်က္
အသင့္ခ်က္ၿပီးမုန္႔ဟင္းခါး၊ေခါက္ဆဲြထုပ္
သရက္သီးပုိးတီ၊သရက္သီးသနပ္
ခံတက္ခ်ဥ္၊တမာခ်ဥ္နဲ႔၊ခ်ဥ္ဖတ္မ်ဳိးစုံ
ေျမသားမပါေသာ မိႈစုိ(အစိမ္း) မက်ည္းသီးမွည့္
ငွက္ေပ်ာအူ(အက်က္) အခြံႏႊာထားေသာ ၾကက္သြန္ျဖဴ(အစိမ္း)
ေျမသားမပါေသာ ခ်င္းတက္ အျပင္ခံြ အုန္းဆံမပါေသာ အုန္းသီး
ပဲႀကီးေလွာ္၊ဆန္ျဖဴ
ေကာက္ညွင္းက်ည္ေတာက္
ခြင့္မျပဳေသာ အစားအစာမ်ား
၀က္အူေခ်ာင္း ဆိတ္သားေျခာက္
ဆတ္သားေျခာက္ ႏွင့္ အသားအမ်ဳိးမ်ဳိး ၾကက္သြန္နီ
င႐ုတ္သီးစိမ္း ကြမ္းရြက္
ကြမ္းသီး (အေျမာက္အျမား) အသီးအမ်ဳိးမ်ဳိး
မ်ဳိးေစ့ သစ္ပင္
ပ်ဳိးပင္ ပန္းပင္
ပန္းပြင့္အမ်ဳိးမ်ဳိး သစ္ရြက္
ငွက္ေပ်ာအူ(အစိမ္း) ငွက္ေပ်ာရြက္
အင္ရြက္ ဖက္ရြက္
ေညာင္ရြက္ ေပါက္စီ
အသားညွပ္မုန္႔ ေကာက္ညွင္းငခ်ိတ္
ဆန္မည္း၊ ဆန္နီ ႀကံေခ်ာင္း
၀ါးလုံး ေျမႀကီး၊ ေျမသား
တိရိစၦာန္အ႐ုိး၊ သြား၊ ခ်ဳိ၊ အေၾကာ၊ အရြတ္
တရားမဝင္ အစားအစာသယ္ေဆာင္မႈ ဒဏ္ေၾကးေငြ အေမရိကန္ တိုးျမွင့္
(နိုဝင္ဘာ ၃၊ ၂ဝဝ၆)
အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအတြင္းသို႔ ေလေၾကာင္း၊ ေရေၾကာင္းခရီးမ်ားျဖင့္ ဝင္ေရာက္လာသူမ်ားအေနျဖင့္သယ္ေဆာင္လာသည့္
အစားအစာမ်ားကို တရားဝင္ ထုတ္ေဖာ္ေၾကညာျခင္းမျပဳပါကဒဏ္ေၾကးေပးေဆာင္ရမည္ျဖစ္ျပီးယင္းဒဏ္ေၾကးေငြအားအေမရိကန္ေဒၚလာ
၁ဝဝ မွ ေဒၚလာ ၃ဝဝ သို႔တိုးျမွင့္လိုက္သည္။အေမရိကန္ အေကာက္ခြန္႒ာနက အစဥ္(သို႔မဟုတ္) လတ္တေလာ တားျမစ္ထားေသာ
အစားအစာမ်ား၊အျခားပစၥည္းမ်ားအား ရွာေဖြေတြ႔ရိွပါက ယင္းသို႔ ဒဏ္ေၾကးတိုးျမွင့္ စည္းၾကပ္ျခင္းကို ၿပီးခဲ့သည့္လအနည္းငယ္မွစတင္ခဲ့
ေၾကာင္း သိရသည္။ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာျပည္မွ လာေရာက္ၾကမည့္ ေလယာဥ္စီး ခရီးသည္မ်ားအေနျဖင့္ မိမိတို႔ သယ္ေဆာင္လာသည့္အစား
အစာမ်ားႏွင့္အျခားပစၥည္းမ်ားကို အေကာက္ခြန္ပံုစံတြင္ အထူးဂ႐ုျပဳျဖည့္စြက္ေစလိုသည္ဟုဆန္ဖရန္စစၥကိုေလဆိပ္တြင္တာဝန္ထမ္း
ေဆာင္ေနေသာျမန္မာဝန္ထမ္းတစ္ဦးကေျပာျပခဲ့သည္။
ဤေဆာင္းပါးက ို ဦးေငြရွိန္မွေက်းဇူးျပဳ၍
မိုးမခ ဂ်ာနယ္မွ ေကာက္ႏွဳတ္ေဖၚျပပါသည္။